Xarunta Dhaqanka Hargeysa oo buugaag ugu deeqday Degmada Goโ€™da-wayn.

Seeska Hiddaha iyo Dhaqanka oo sannadahan u danbeeyeyba ku guda jirey barmaamijka Buugaag Geeddi ah (Moving Library) ayaa gaadhay degmooyin cusub. Xarunta Dhaqanka ee Hargeysa (Hargeysa Cultural Center), waxa ay buugaag tiro ah gaadhsiisay degmada Goโ€™da-wayn oo ka tirsan gobolka Saaxil.

Kulan ay iskugu yimaaddeen maamulka degmada, hawl wadeennada Xarunta Dhaqanka iyo boqolaal arday oo wax ka barta dugsiyada degmada Goโ€™da-wayn ayaa ka dhacay hoolka shirarka Dawladda Hoose ee degmadaaasi, waxaana goobtaasi lagu wareejiyay masuuliyiintii degmada buugaag tiradoodu kor u dhaaftay boqol buug oo ay sidday Xarunta Dhaqanka ee Hargeysa. Maamulka degmaduna waxa ay u qoondeeyeen baradii laga dhisi lahaa Rugta Kutubta ee Degmada.

Madashan waxa ugu horeyn ka hadlay Axmed Ibraahin Cawaale oo ah qoraa deegaan yaqaan ah, kana mid ahaa weftiga ka socday Xarunta Dhaqanka ee Hargeysa,waxaanu bulshada kula dardaarmay inay sida ugu wanaagsan uga faaโ€™idaystaan cilmigan loo keenay.

โ€œIn badan ayaan halkan idiinku imid oo aynu mashaariic ka wada hadalnay, laakiin maanta maaha kani mashaariicdii aad taqaaneen, maanta waxaanu idinla soconaa waxqabad aqooneed,waa buugaagtaa horteena taalla, waa socdaal aqooneed.Aqoonta markaannu ka hadlayno maaha waxbaanu idin dheernahay, waxa weeyi aqoontu waa laba dhinac wax badan ayaanu idinka idiin tirinaynaa oo aanu rabnaa in aanu idinka faaโ€™idnoโ€ayuu yidhi Axmed Ibraahin Cawaale.

Waxaanu ka waramay waxyaabaha ay u taagan tahay Xarunta Dhaqanka ee Hargeysa iyo hiigsiga laga leeyahay in degmada Goโ€™da-wayn yeelato meel wax akhris lana tartanto magaalooyinka kale ee dhiggeeda ah.

โ€œHawshan koley waxaan filayaa inaad hore u kulanteen Jaamac Muuse Jaamac oo aas aase ka ah Xarunta Dhaqanka Somaliland, waa xarun ka shaqaysay dhaqanka soo noolaysiintiisa, xoojinta wax akhriska iyo qorista, raad badan ayay dalka ku leedahay ha noqoto Hargeysa ama gobolladaโ€™e

Barmaamijka oo la xidhiidhay Fikirka Buugaagta Geeddiga ah (Moving Library) oo sannadihii u danbeeyey ay Seeska Hiddaha iyo Dhaqanku ka wadday dalka, waxa uu Axmed Ibraahin Cawaale sheegay in ay guul u tahay Goโ€™da. Wuxuu yidhi:

โ€œMagaalooyinkii markii meelo badan la soo taataabtay ayaa la is yidhi bal haddaba dhaqankii wax qoris iyo akhriseed halagu fidiyo miyigii. Farxad wayn ayay noo tahay inay Goโ€™da-wayni noqoto meelihii ugu horeeyay ee laga aas aasay ama laga sameeyay Maktabado oo barnaamijkaasi wax akhriska iyo qoristuna halkaasi ka hirgalo,ujeedada aanu u soconaa waa sidaasiโ€.

Axmed Ibraahin Caawaale waxa uu tilmaamay in fikirka lagu geeyay degmada Goโ€™da-wayn ay lahayd xarunta dhaqanka ee Hargeysa isla markaana ku amaanantahay, waxaanu tilmaamay in ay qayb ku leeyihiin qoraayo kale oo hadiyad ahaan ugu soo direy buugtooda.

Dhinaca kale,waxa isaguna halkaasi ka hadlay Barkhad Maxamuud Kaariye oo ah Agaasimaha Barmaamijka Xarunta Dhaqanka ee Hargeysa, waxaanu bulshada degmada uga waramay hantida ay u sidaan iyo faaโ€™idada ay u leedahay. issagoo arrintaasi ka hadlayana waxa uu yidhi:

โ€œWaxaannu sidnay sahay runtii marka laga hadlayo tayada ay leedahay iyo mudada ay waarayso,waxyaabaha ay bulshada degmada tarayso aad u wayntahay,waxaanu sidnaa buugaag,waxaanu u sidnaa dadkeenan waxaananu ka sidaa dadkeenii.Buugaagta aanu sidaa waa fikir ay Xarunta dhaqanka ee Hargeysa waday dhawrkii sanno ee ugu dambeeyay,waxa jira geediga buugaagta hawl gal la yidhaahdo oo Somaliland inteeda badan lagu soo maro.โ€

Sidoo kale, Xamda Cali oo ah horjoogaha buugaagta ee Xarunta Dhaqanka Hargeysa ayaa dhallinyaradii goobtaasi ku sugnayd ku wargalisay inay dib ugu soo noqon doonto deegaanka si ay u eegto sida looga faaโ€™idaystay buugaagtan,waxaanay dhallinyarada ku boorisay inay xarunta dhaqanka yimaadaan wakhtiyada ay magaalada Hargeysa yimaaddaan.

โ€œLaba bilood kadib waan soo noqon doonaa, kolleyna wuxuunbaan la iman doonaa gacmo madhan la iman maayee, markaa waxaynu eegi doonnaa sida loo akhriyay buugaagta, falcelinta ka timid. Mid kalena waan idinku darayaa markaad Hargeysa timaaddaan waxaan asxaabta halkan ku sugan ee aanu is baranay inay soo booqdaan Xarunta Dhaqanka ee Hargeysa oo aad eegtaan sida ay shaqadu uga socoto, waxna waynu kala faaโ€™idi,haddii buugga sidiisa loo ilaa liyo ee looga faaโ€™idaysto ayay ku xidhantahay.โ€

Dhanka kale, Jaamac Muuse Jaamac aas aasaha Xarunta Dhaqanka Hargeysa ayaa bulshada degmada ka codsaday in laga faaโ€™idaysto isla markaana loo sameeyo goob u khaas ah buugaagta laguna akhristo, waxaanu yidhi:.

โ€œHaddii aynu samaysano weelย  Illaahay wuu innagu guulaynayaa, haddii aynu hagaajisano oo aanaynu dayicin, haddii aynu dhawaaqa wanaagsan ummadda intiisa kale gaadhsiinno waayi mayno cid inoo soo buuxisa oo waxsan inooga soo buuxisa. Xilka inay degmaduย yeelato meeshii lagu akhrisan lahaa idinka ayuu idin saaran yahay.โ€

Aas aasaha xarunta dhaqanka ee Hargeysa, Jaamac Muuse Jaamac waxa uu dardaaran u jeediyay mudantii ku sugnayd degmada Goโ€™da-wayn, waxaanu yidhi:

โ€œHaddii ay fariintaa wanaagsani inaga baxday idinkuna xilkiina ka soo baxdaan waxaynu isku soo noqon maalin dhaw innagoo wax intan ka wayn haysanna.โ€

Waxa isaguna kulankaasi ka hadlay Caaqil Cabdi Cayn-gal oo dar daaran u jeediyay bulshada degmada Goโ€™da-wayn.

โ€œAad ayay u mahadsanyihiin kooxda noo sida waxa aadka u qiimaha badan,deegaankana waxaan farayaa waxaa qiimaha leh waa wixii ugu wanaagsanaa ee ugu manaafacaadka badnaa aduunka ee caruurteena dhisayay,qaabka aan uga faaโ€™idaysanaynaa inaga ayay ina jirtaa.โ€

Sidoo kale,waxa halkaasi ka hadlay Maamulaha Dugsiga Degmada Goโ€™da-wayn Sheekh Cabdillaahi oo tilmaamay mihiimada ay leedahay aqoonta iyo wax akhrisku,waxaanu bulshada ku baraarujiyay inay ka faaโ€™idaystaanย  kutubtaasi uga timid dadkoodii.

โ€œWaxa la iskaga gurmado waxa ugu wayn aqoonta,kaasi ayaa mahad kaa mudan oo abaal celin kaa mudan,abaal celinta ay inaga mudanyihiin waxaynu balan qaadayaa inaanu si wanaagsan uga faaโ€™idaysan doono,saaka gurmadkeedii waynu haynaa wax aad kaga baydho saymaha ku horyaal.Daโ€™yarta aan horjoogo waxaan farayaa kuwan ula dhaqmi maysaan sidii kuwii hore ee aynu isa siin jirin waa hanti lagaa rabo in ilmaha tagoogaaga ku jiraa ka faaโ€™idaystoโ€ayuu yidhi Maamulaha dugsiga hoose/dhexe ee degmada Goโ€™da-wayn.

Deeq Cabdi Warsame,Xoghayaha Degmada Goโ€™da-wayn ayaa isaguna goobtaasi shirku ka socday kala hadlay bulshada, isagoo kula dar daarmay inay u heellanaadaan akhriska iyo qorista labadaba, kana faaโ€™idaystaan hantidaa loo keenay .

โ€œAad ayaan ugu mahadcelinaya Xarunta Dhaqanka iyo weftigaba, waanu ilaalin doonaa hantidan waana laga faaidaysan doono.โ€ย 

Guddoomiyaha degmada Goโ€™da-wayn Cabdi Cali ayaa sheegay inay si dhab ah uga faaโ€™idaysan doonaan buugaagtaa tirada badan ee uga timid xarunta dhaqanka ee Hargeysa.

โ€œAad ayaanu uga faaโ€™idaysan doonaa ,degmadu waxay leedahay dugsiyo badan oo ilaa dugsiga sare ah,markaa faaโ€™ido badan ayay u leedahay,qudhayadu waanu ka faaโ€™idaysan oo wax badan ayaanu ka heli,waajib ayaa naga saaran inaanu ilaalino ,waxaanu balan qaadayaa inaanu buugtan dhigno meel Maktabad ah oo lagu akhriso,waxaanu codsanayaa in nalaga caawiyo xarun Maktabad ah oo ay degmadu u baahan tahay.โ€

Gabagabadii kulankan Xarunta Dhaqanka ee Hargeysi buugaagta ku gaadhsiisay degmada Goโ€™da-wayn waxa ka hadlay Xildhibaanย  Maxamuud Cabdillaahi Fiiqayn oo ballan qaaday inuu si dhakhso ah u dhisayo xaruntii ama maktabadii la dhigi lahaa buugaagtan isla markaana lagu akhrisan lahaa.

โ€œRuntii waxaan aaminsahay in Maktabadani noqon doonto mid aad u wanaagsan oo ay dadku ka faaโ€™idaysan doonaan,meeshana waynu horumarin doonaa noqon mayso meel dhasku ku dhaco,waxaanan balan qaadayaa meeshii lagu ilaalin lahaa in aan deg deg u keeni doono oo maktabad sida ay tahay u dhiso.โ€

Xarunta Dhaqanka ayaa had iyo jeer deegaanno kala duwan gaadhsiisa buugaag, iyadoo ujeedaduna tahay sidii looga faaโ€™idaysan lahaa isla markaana loo xoojin lahaa akhriska iyo qorista.

IMG_2188